ماهنامه اندیشه فرهنگی : نیلوبلاگ

انواع « را »

1-  نقش نمای مفعول : این فصل را با من بخوان باقی فسانه است  *** این فصل را بسیار خواندم عاشقانه است

2- نقش نمای اضافه به معنی:  

1- به : پدر را گفتم از انسان، یکی سر بر نمی دارد

2- برای : این نصیحت ز جهان گذران ما را بس

3- از : حکیمی را پر سیدند ...

4- مخصوصِ : منت خدای را عزّ و جلّ ...

5- قسم به : دل می رود ز دستم صاحبدلان خدا را

3- فک اضافه : نشانه ی جدایی بین مضاف و مضافٌ الیه است : فلک را سقف بشکافیم و طرحی نو دراندازیم > سقف فلک را بشکافیم

انواع « ان »

1- پسوند جمع : گاوان و خران بار بردار *** بِه زآدمیان مردم آزار

2- پسوند صفت حالیه : نگران با من اِستاده سحر؛ شادان همی رفت

3- پسوند زمان : بامدادان که خاطر بازآمدن بر رای ماندن چیره شد ...

4- پسوند مکان : دیلمان ؛ گیلان، ریگان و ...

5- پسوند اسم مصدر: حنابندان ؛ یخ بندان و ...

6- پسوند نسبت : جانان ؛ بابکان ؛ قبادان و ...

7- پسوند شباهت : کوهان

8- پسوند صفت فاعلی : گریان ، روان ؛ جویان و ...

حرف «ی» انواع مختلفی دارد

۱- پسوند نسبت که خود برمعانی متفاوتی دلالت می کند. مانند:

الف) نسبت به مکان. مانند: شیرازی٬ اصفهانی و ...

۲- ی لیاقت: به آخر مصدر افزوده شده و صفت لیاقت می سازد.

مانند: دیدنی٬ رفتنی٬ خواندنی٬مردنی و...

۳- ی نکره. به آخر کلمه افزوده می شود. مانند:«پادشاهی به کشتن اسیری اشارت کرد»

۴- شناسه فعل دوم شخص مفرد ماضی و مضارع.مانند: دیدی٬ خواندی٬ می نویسی و...

۵- ی وحدت.(بر یک نفر یا یک چیز یا مقدار دلالت دارد) مانند:نصیحتی کنمت یعنی یک نصیحت

یا مثلا پسته کیلویی(؟!) یعنی هر یک کیلو  ...

۶- ی حاصل مصدری (معنای مصدری می دهد) . مانند:مردی نبود فتاده را پای زدن (یعنی مرد

 بودن آن نیست که ...)

 مسلمانی (مسلمان بودن)  مطربی(مطرب بودن)

ماهنامه اندیشه فرهنگی...